Polska
Udar mózgu
Korzystasz na własne ryzyko. To materiał edukacyjny i badawczy, nie zastąpi lekarza. Numery i przepisy zależą od kraju i się zmieniają. Sprawdź te, które obowiązują tam, gdzie jesteś. Zanim zaczniesz polegać na tych kartach w praktyce, pokaż je pracownikowi medycznemu lub specjaliście od ochrony przeciwpożarowej. Zastrzeżenie
Zrób to od razu
Dzwoń pod 112, gdy tylko podejrzewasz udar. Powiedz: udar, i podaj, kiedy zaczęły się objawy.
Udar to zatkane albo pęknięte naczynie w mózgu. Każda minuta bez leczenia niszczy około dwóch milionów komórek. Leczenie, które może go odwrócić, działa tylko przez pierwsze godziny, więc liczy się czas.
Krok po kroku
- Zrób test FAST. Twarz: poproś o uśmiech, jeden kącik opada. Ręce: poproś o uniesienie obu, jedna opada. Mowa: poproś o proste zdanie, brzmi bełkotliwie albo bez sensu. Czas: wystarczy jeden objaw, dzwoń pod 112 od razu.
- Powiedz dyspozytorowi: udar, i podaj dokładną godzinę początku objawów albo ostatnią chwilę, gdy ktoś widział osobę zdrową. Szpital dobiera leczenie według tej godziny.
- Posadź albo połóż osobę z lekko uniesioną głową i ramionami. Niech leży spokojnie.
- Poluzuj wszystko, co ciasne przy szyi. Jeśli ma luźną protezę zębową, wyjmij ją.
- Nie dawaj niczego do jedzenia, picia ani połykania. Udar często upośledza połykanie i to, co jest w ustach, może trafić do płuc.
- Jeśli straci przytomność, ale oddycha normalnie, ułóż ją w pozycji bocznej, słabszą stroną w dół. Obserwuj oddech.
- Jeśli objawy ustąpią po kilku minutach, i tak dzwoń. Przemijający epizod bywa ostrzeżeniem na kilka godzin przed pełnym udarem.
Tego nie rób
- Nie podawaj aspiryny. Przy udarze zasada jest odwrotna niż przy zawale, a przy udarze krwotocznym aspiryna szkodzi.
- Nie czekaj, czy przejdzie, i nie daj się namówić, żeby najpierw się położyła i przespała.
- Nie pozwól jej prowadzić i nie wieź jej sam. Karetka w drodze uruchamia oddział udarowy.
Zadzwoń pod numer alarmowy, jeśli
- Opadnięta twarz, słaba ręka albo bełkotliwa mowa, nawet lekka i nawet jeśli ustąpiła.
- Nagły, najgorszy w życiu ból głowy, nagła utrata wzroku, równowagi albo rozumienia.
- Nagłe splątanie albo drętwienie jednej strony ciała u osoby, która przed chwilą była zdrowa.
Częste pytania
Objawy minęły. Jedziemy mimo to?
Tak, od razu. Przemijający epizod oznacza, że skrzep rozpuścił się sam. Duża część pełnych udarów przychodzi w ciągu godzin lub dni. To jedyne ostrzeżenie, jakie dostajesz.
Czym to się różni od zawału?
Zawał zwykle boli, udar zwykle nie. Udar to utrata funkcji: twarzy, ręki, mowy, wzroku. Z aspiryną jest odwrotnie: przy udarze nie dawaj jej wcale.
Powiązane karty
Źródła i normy
Korzystasz na własne ryzyko. To materiał edukacyjny i badawczy, nie zastąpi lekarza. Numery i przepisy zależą od kraju i się zmieniają. Sprawdź te, które obowiązują tam, gdzie jesteś. Zanim zaczniesz polegać na tych kartach w praktyce, pokaż je pracownikowi medycznemu lub specjaliście od ochrony przeciwpożarowej.